|
|
 |
|||||||
| Alevi Ozanları, Deyişler Alevi ozanlarına dair paylaşımların yapılabileceği alan. Deyiş, Deyişler. |
| Reklam Alanı |
 |
|
|
|
Seçenekler | Stil |
11-07-2008, 14:42
|
#1 |
|
|
Ali Baki
Ali Baki
 Faydasız sohbette bulunma zahit Aşık meclisinde irfan isterler Surete bürünüp olma mukallit Sadakat babında burhan isterler Ali Baki gönül olmazsa ayık Doğmaz can evine nur-i hakayık Olmak için ali makama layık Ulu padişahtan ferman isterler 1897–1956. Merzifon’un Harız (şimdiki adı Gümüştepe) köyünde doğdu. Babası, devrinin büyük aşıklarından Sıdkı Baba, annesi Alaca’nın İmadhöyüğü köyünden Hatice’dir. Bin üç yüz on üçte dünyaya geldim On iki yaşımda ben öksüz kaldım Sinnim on yedide bir mahlas aldım Şuaradan Sıdkı Baba oğluyum Ali Baki’nin çocukluğu köyde geçti. İlk eğitimi babası ve sürekli gidip geldiği Hacı Bektaş Dergahından aldı. Sıdkı Baba’nın Hacı Bektaş Dergahında aldığı eğitim, misyon ve şairliği düşünüldüğünde, Ali Baki’nin babasından aldığı eğitimin derecesini anlaşılır. Ali Baki’nin daha ilk gençliğinden itibaren içlerinde Yanbolulu Ali Türabi Baba da olmak üzere birçok başka aşık/şairin eserlerini kaleme alıp divanını tutması, kendi şiirlerini kendi eliyle yazarak cönkler oluşturması, şiirlerinde ortaya çıkar dilinde Arapça Farsça kelimelerin yanında, bazı ayetlerinde geçmesi onun aldığı eğitimin düzeyi açısından yeterli delil sayılır. Bunun yanında şairlik eğitimi de Sıdkı Baba tarafından verilmiştir. Çoğu zaman babasının yanında oluşu, hatta onunla doğu cephesine gönüllü alaya katılarak gitmesi, bazı seyahatlerde bile yanından ayrılmayışı, gittiği yerlerde ve özellikle inanç merkezli yerlerde birçok aşıkla karşılaşması şüphesiz şairliğinin ilerlemesinde etkili olmuştur. 1915 yılı buhranlarında, kendisi de şair olan Şeyh Cemaleddin Çelebi başkanlığında oluşturulan Gönüllü Mücahidin Alayına, babası yüzbaşı rütbesiyle, kendisi de babasının yanında bu alaya katılarak, doğu cephesine gitti. Ali Baki, askerliğini Amasya’da yaptı. Askerlikte terzilik ve marangozluk öğrendi. Askerlik dönüşü Harız’da terziliği, ihtiyarlık ve hastalığı sebebiyle takatten kesilinceye dek de marangozluğu sürdürdü. Babasının bazı gezilerine katıldı. Bulunduğu her yerde bilgisi ve hilmi ile öne çıktı. Gerçeği ve sahip olduğu düşüncesini açıkça savunmuş yeri geldiğinde bunu çekinmeden ifade etti. Halk tarafından sevildi, yüksek derecede saygı duyuldu. Bu özellikleri yaşayanlarca övgü ile anlatılmaktadır. Hizmet anlayışı ile köyünde fahri imamlık yapıp, ayini cemde yer aldı. Köy ve insanlık lehine olan oluşumlarda yer aldı. Kendi köyünden Safiye ile yaptığı evlilikten 3 erkek 3 kız 6 çocuğu oldu. Soyadı kanunundan sonra Gül soyadını aldılar. Son yıllarında rahatsızlandı ve Adana’da görevli olan oğlu Muhsin Gül’ün yanına gitti. 1956 yılı Aralık ayı sonunda Harız’da vefat etti. Sözlü vasiyeti gereği köy mezarlığı haricinde Göğce Dede tepesinde toprağa verildi. Kendisi gibi şair olan küçük kardeşi Hamdullah’ın mezarı da buradadır. Ali Baki, öteki şairlerin yanında kendi şiirlerini de yazarak biraraya topladı. Divanı Ali Baki adıyla 3 defterden oluşan ve 1000’in üzerinde olan şiirlerinin oğlu Muhsin Gül tarafından yayını tasarlanmaktadır. Kerem Eyle adlı ilk şiirini 17 yaşında yazdı. Halk edebiyatı geleneğinde görülen »bade« kavramı Alevi-Bektaşi edebiyatında daha çok »dolu« olarak geçmektedir. Bu boyutuyla »dolu« içme durumu Ali Baki’de de gündeme gelmektedir. Bu durumu bazı şiirlerinde şöyle dile getirmektedir: Tarikat babında açtı yolumu Dest-i paki ile sundu dolumu Marifete doğru açtım kolumu Çektim bu sineme hakikat aldım Koydu mahlasımı hem Ali Baki Şükür maksuduma kıldı mülaki Hak yolunda yoldaş eyledi aşkı On yedi yaşımda icazet aldım Doluyu, Merzifon’un ulularından Horasan kökenli Piri Baba elinden aldığını şiirlerinde işlemektedir. Piri Baba Sultan girdi düşüme Ellerinden dolu sundu bu gece Muhabbet levhasın taktı döşüme Gönül hanesine kondu bu gece Çöğür ve cura çalan Ali Baki, şiirlerinde, tasavvufun yanında sevda, doğa, (özellikle dar düşünceye) hiciv konularıyla birlikte hemen her konuyu işlemiştir. Koşma (11’li) ve semai (8’li) türünde şiir yazmıştır. Şiirleri genelde 5 dörtlükten oluşan Ali Baki, bunun yanında 3, 7 ya da 9 dörtlükten oluşan örnekler de vermiştir. Ali Baki’nin burada yer alan tüm şiirleri ilk kez yayınlanmaktadır. Hazırlayan: Ali Cem Akbulut Öğretmen-Folklor Araştırmacısı
Hakk'ı görmek diler isen
Suret-i insana bak Arayıp gezme bu halkı Cismin içre câna bak. Noksani Baba |
|
|
| The Following 4 Users Say Thank You to Devrim06 For This Useful Post: |
|
11-07-2008, 14:42
|
#2 |
|
|
Kerem Eyle
Tamire muhtacım şahım efendim Düzelt kamburumu yon kerem eyle Aşkın kapısın aç çözüver bendim Olmasın yüreğim hun kerem eyle Baltadan çıkmayım sürersen rende Bu mürde kalbimi edersin zinde Himmetin bahrine gark olam ben de Bu aşkın badesin sun kerem eyle İntizar çektirme uzundur yollar Bekliyor ben gibi nice bin kullar Nevbahar erişsin açılsın güller Gönül bahçesine kon kerem eyle Herkesi dahil-i irfan edersin Sevdiğine lutfun ihsan edersin Niçün benden böyle nihan edersin Bana da yönünü dön kerem eyle Firkatın narına eyleme ihrak Benide kapında gel eyle çırak Bu Ali Baki’nin haline bir bak Hasretle geçmiyor gün kerem eyle |
|
|
|
| The Following User Says Thank You to Devrim06 For This Useful Post: | DoğAcAn (02-24-2010) |
|
11-07-2008, 14:42
|
#3 |
|
|
Bizim
Masiva libasın soyunduk attık Bilinmez gedamız bayımız bizim Ar namus kalasın bir aşka sattık Münevver günümüz ayımız bizim Erenler yoluna gönül katarız Tuttuğumuz yolu sağlam tutarız Aşk ile ağyara teber atarız Kurulu okumuz yayımız bizim Gönül sevdalıdır her dem ağlarız Günbegün dert ile sine dağlarız Alemde başımız bire bağlarız Birdir iki olmaz sayımız bizim Can gözüyle hak cemale bakarız Hak için bağrımız nara yakarız Sakin görünürüz coşkun akarız Ummana karışır çayımız bizim Erenlerden giydik aşkın libasın Gülistan eyledik gönül yaylasın Ali Baki duyduk hakkın nidasın İlla dedik yoktur la’yımız bizim |
|
|
|
| The Following User Says Thank You to Devrim06 For This Useful Post: | DoğAcAn (02-24-2010) |
|
11-07-2008, 14:43
|
#4 |
|
|
Arzun Görmek
Arzun görmek ise dostu Hak aşikar değil nihan Çekerse can iştiyakı Arzuların olur asan Elindedir her irade Cem et idrakin burada Ne gezer gaflet arada Açılmazmı dide-i can Hak yolunda olan sail Uyanıktır olmaz gafil Gönül dosta olsa nail Cümle sırlar olur ayan Deme sırların ağyara Düşürmesin seni zara Bağlanma ehli inkara Girmesin içine şeytan Dosta bağla sen ikrarı Budur kamillerin karı Taşa çal şişe-i arı Aşık ol da ateşe yan Yananlar aşkın narına Kavuşur hak didarına Aldanmaz dünya varına Şema-i dildara yanan Fani için çekme melal Kamu eşya budur zeval Var bir üstazdan haber al Kalmasın gönülde güman At içinden o gafleti Gaflettir dünya zilleti Olmazsa aşkın illeti Bulunmaz dertlere derman Ali Baki kamil pire Erenler erdi bu sırra Dost gider mi başka yere Kurdum ona bir aşiyan |
|
|
|
| The Following 2 Users Say Thank You to Devrim06 For This Useful Post: | Arjin Efruz (11-08-2008), DoğAcAn (02-24-2010) |
|
02-24-2010, 09:43
|
#5 |
|
Can |
Olmayınca
Aşıka dünyanın zevki görünmez Sineye çekmeye yar olmayınca Muhabbet libasın kimse giyemez Hak aşkı kalbinde var olmayınca Aramayan isteğini bulamaz Gönül arzusuna vasıl olamaz Pervane dünyadan lezzet alamaz Cismini yakmaya nar olmayınca Leyla halk olmasa Mecnun olmazdı Şirinsiz Ferhat da kaya delmezdi Güllerin kıymetin kimse bilmezdi Gülşende bülbül-i zar olmayınca Takdirde olacak olur kaçılmaz Güneş doğmayınca ziya saçılmaz Aşkın bahçesinde güller açılmaz Etrafın çevirmiş har olmayınca Dertli olan derdin tabibe deşer Aşık olan aşkın narında pişer Ali Baki böyle aşka mı düşer Nitekim ucunda kar olmayınca
böyle garip düştüğüme bakma
böyle mahzun durduğuma... varsın ateşin suskunlukla beslensin benim de yüreğim gençliğini almış yanına yürür başı dik.. ______içinden geldiği gibi yaşamalısın "herşeyi"..  KıZıL DeLi
|
|
|
|
02-24-2010, 09:43
|
#6 |
|
Can |
Güzel
Sevdana düşeli bin parelendim Kurudu çeşmimin yaşları güzel Gamzen oku değdi çok yaralandım Sızılar bağrımın başları güzel Aşkınla eseri meyhane oldum Yandım ateşine pervane oldum Al tımarhanene divane oldum Görünce o hilal kaşları güzel Ali Baki derdim gelmez beyana Hasretinle bağrım döndü biryana Yeter kar eyledi gayri bu cana Adûnun attığı taşları güzel |
|
|
|
|
02-24-2010, 09:44
|
#7 |
|
Can |
İsterler
Faydasız sohbette bulunma zahit Aşık meclisinde irfan isterler Surete bürünüp olma mukallit Sadakat babında burhan isterler Tecelli etmezse ol Rabbül Celil Ateşe atılsan olmazsın Halil Beyhude kendini eyleme rezil İkrarında sebat iman isterler İman yok içinde amelin çürük Hak senden el çekmiş defterin dürük Nice takva tacı giyenler gördük Kisve değil kamil insan isterler Bellidir çul vursan Arap atına Her amel ulaşmaz Allah katına Ermek için kullar ulu zatına Elinde bir temiz daman isterler Ali Baki gönül olmazsa ayık Doğmaz can evine nur-i hakayık Olmak için ali makama layık Ulu padişahtan ferman isterler |
|
|
|
| The Following User Says Thank You to DoğAcAn For This Useful Post: | İşcanbaba (02-24-2010) |
|
02-24-2010, 09:45
|
#8 |
|
Can |
Bülbülüm
Başladın tükenmez derdin beyana Düşürdün beni dezara bülbülüm Bende senin gibi düşüp figana Yaktım yüreğimi nara bülbülüm Her seher ah çekip böyle dert ile Hasret mi çekersin bir gonca güle Beni de derdine gel ortak eyle Sen güle bende yara bülbülüm Gece gündüz bende firkatte kaldım Ah çekip ağlarım mihnette kaldım Bir saçı Leylaya hasrette kaldım Matemdeyim giydim kara bülbülüm Derdimle aleme aşikar oldum Yitirdim aklımı tarumar oldum Aşkın sevdasına giriftar oldum Asıldım bir zülf-i tara bülbülüm Ali Baki meftun olmuş kime ne Canı kurban olsun halden bilene Bu aşk ü sevdaya düşüp ölene İşte derler bahtı kara bülbülüm |
|
|
|
| The Following User Says Thank You to DoğAcAn For This Useful Post: | İşcanbaba (02-24-2010) |
|
| Bookmarks |
| Etiketler |
| ali baki, ozanlar |
| Konuyu Toplam 1 Üye okuyor. (0 Kayıtli üye ve 1 Misafir) | |
| Seçenekler | |
| Stil | |
|
|
Sponsored links
|
|||||||||
 |
|||||||||
Normal
