İşcanbaba

İşcanbaba

Bugün mahi muharrem yası matem Ali evlattır
Hüseynin matemidir ağlayacak vakti sahattir
Tutar matemini bizle şahidanı diri etmez
Hüseynin matemini tutmak mühip bana ibadettir

Derildi kerbelaya ehli Küffe askeri Şamlar
Hüseyin Ali eshabın şehit eylediler cümle
Suzuz koydu nihayette o şaha kıldılar hamle
Nazar kıl ya Muhammet gör bu ümmetler ne ümmettir

Şimil melun çekip hançer hüseynin başını kesti
O mundar payını (ayağını) şahın mübarek başına bastı
Hicap eylemedi haktan o nazik başını kesti
Nasıl kıydı behey zalim bu evladı Muhammet’tir

Hüseynin başını alıp ehli beytin yanına vardı
Bakıp çün hazreti Zeynep Hüseynin başını gördü
Dizinin üstüne alıp yüzünü yüzüne sürdü
Dediki vvaaahh ciğer köşem bu haletler ne halettir

Ümmül Gülsüm kapanıp yerlere hem bağrı tutuştu
Gelip feryada Şehriban gözünden kanlı yaş saçtı
Anı görüp ehli beytin içine bir velvele düştü
Nazar kıl ya Muhammet gör bu ümmetler ne ümmettir

Figan etti İmam Zeynel yetim kaldım dedi yarap
Anı gördü hemen katletmeye vardı o Şimil kelp
İmamın üstüne düştü o demde hazreti Zeynep
Dedi zalim gel insaf et elin çek gayri mürvettir

Egahi eyle efkarı Hüseynin derdine ağla
Gece gündüz hemen durma yana ağla döne ağla
Tefekkür eyle ol şaha uyu ağla uyan ağla
Cihanda dert çok amma Hüseynin derdi kat katır.

Not Aşık bunu cemde söylerken her kıtanın sonuna nakarat gibi kendinden şu dizeleri eklemiş:
Ya niçin ağlamayım inlemeyim ah
Ya niçin ben bağrımı dövmeyeyim vah bana vah

Kaynak: Aşık Hasan Aydın

...HURUFİCAN-ERZİNCAN...

1-
Anadolu ALEVİLER-KIZILBAŞLAR bu yas-ı matem-i ne zamandır uyguluyorlar?
2-

İlk kayıt ne zamandır?
3-
Uygulamanın temel dayanakları ve metod-u ile ritüellerin Kronoloji nelerdir?


KATKI SUNACAK CANLARA G.A KATILIMCILARINA SUAL EDELİM!

İşcanbaba

Anadoluda ki alevilerin Muhareem ayına yönelik kutsallıkları ile söylence, sanırım daha öncesi varmıdır bilmiyorum.
Baba İshak - Babai- yürüyüşüdür.
Elvan Çelebi /Baba İlyas -Resul-'ın torunu Bu yürüyüşün Muhareem 10 ( onun)'da başladığını söyler.
Yani Yas, matem bitmiş, yürüyüş başlamış. eğer ki 1200 lü yıllarda bu olay biliniyorsa geriye doğru da en az100 yıllık bir inanç geleneği olsa gerek.
Ritüellerde bugün ne biliniyorsa o günden gelmiştir diye düşünüyorum.

Hamza Aksüt

Ebu Firas adında Sünni Arap bir gezginin 1324 yılında yazdığı "Kitabu'r-Reddi 'ala'r- Rafıza ve'l-Yezidiyye" (Rafıziliğe ve Yezidiliğe Reddiye) adlı kitaptaki bilgilere göre Fırat havzasındaki Rafıziler Muharrem orucu tutmaktadır.
Yazar Rafızilerle ve Yezidilerle tartışmış, onlara hadislerden örnekler vererek kendi görüşlerini savunmak istemiştir. Zor durumda kaldığı için bir hayli uyduruk hadis de kullanmıştır.
Kitabın Rafıziler bölümü şu başlıklardan oluşmuştur:
1- 12 İmam'ın ismeti, ilmi, öteki sahabeden ayrı görülmesi (teberri)
2-Muharrem orucu ve Aşure günü
3-Fedek arazisi ihtilafı
4-Halifelik tartışmaları
5-Cenazelerin İmam türbesi yanına konması
6-Kuran'ın değiştirildiği

(Hamza Aksüt, Aleviler, 3.baskı, s.23)


Not: Şiilikte Muharrem orucu yoktur.
Saygı ve sevgiyle...

...HURUFİCAN-ERZİNCAN...

Sayın H.AKSÜT verdiğiniz tahli kaynak “Ebû Firâs Ubeydullah b. Şibl b. Ebî Firâs b. Cemil “1372 yani 14.yy dayanmaktadır. Malum eseri 1325 de kaleme aldığını belirtlmektedir.


İbn el-Teymiye gibi düşüceler o yılları çoktu.Hani Fırat havzası hakkında özellikle şii-lerin ya da şianın gulat olmuş toplulukları için bu maluma ne Arap Sünni yazarçizer sübjektif olarak davrandıkları eserler fazlasıyla bulunur.Önemli olan o yıllarda diğer tarafın kaleme aldığı diğer ret-iyelerdir...
Yoksa şii sünnilerin bize bakışlarını anlatan eserleri saymakla bitiremeyiz. El- eş’ariden tutunda götürün…
ALEVİLİK-KIZILBAŞ olma açısından bize mal edilen çirkinlikler eleştiriler şiilerle -sünnilerler at başı koşarlar..diğer yönüylede istisnalar kendini bilenler hariç diyelim...…..

Benim sorduğum aslında Selçuklularda- Osmanlıların ilk kuruluşu zamanı kaynakları, Arap kaynaklarında yas-ı matem orucu , yada 12 imam orucu başka adı varsa ne olduğu?

Çünkü ;
“Ebü'l-Kâsım Muhammed bin Alî en-Nasîbî” İbn Havkal, eseri 977 yılında Surat al-Ardh yapıtında kerbela hakında imam hüseyine ait kubbel, bir yapının yapıldığından bahis eder.
Yine islöAnsk. kerbele md.1524 şah ismailin burayı ziyaret ettiğini ve diğer başka kaynaklarda Türk şah hüseyinin kızı Razıya sultan Begim zaviyenin bakımı için bir vajıf kurduğunu bilmekteyiz..
Yavuzunda kanunininde bu türbeye önem verdiğinide Osmanlı kayıtları yazarken kendi arap milleti olan Abbasiler 850 yılında halif olan el-Mütevekkil zaviye yakınlarında olan binaları yıktırıp burayı ziyareti yasaklamıştır.Yine devamında 980 yılında arap kabilelerinin müsterek reisi icmasıyla(Sünni)Ayn al-Tamr’li Zabba b.Muhammed al-Asadi tarafından imam Hüseyinin zaviyesi tamamen yıkılmıştır. Kyn:Ernst Honıgmann'ı isl. Ans.kerbela md. İbn-esir.

661 yılında Habib bin.Mesleme devamında 700 yıllarında arap İslam ordusu Abdullah b.Abdulmelik komutasında binlerce arap askeri Erzincan-rzurum Dersim bölgesini savaşarak yöre halkına arap egemenliğini kurmuştur.Fakat yer yer isyanlar devam etmiştir.el-Mütevekkil zamanında DERSİM bölgense giren arap general PUĞA ve yanındakiler Sason a girerek binlerce HUT luyİ kılıçtan geçirdiler.Bu dönemlerde kayıtlar mevcut olduğunu biliyoruz.Ama İslam olmayan yada alevi olmadıklarını biliyoruz.Yani kerbela’dan haberleri yoktur.
BU KAÇ YÜZYILLAR SÜRDÜ..
ASLINDA KORKMADAN SÖYLERSEK HALENDE DEVAM EDİYOR...
NE Şİİ-NE SÜNNİ İKİSİDE BİZİM İÇİN BİR İTİKAT

Mezhepçilik, topluluklar ve itikatlarının tarihi hakkında ilk dönem önemli eserler makalatlardır
Bu ilk eserlerden bazıları;

1-Yeman b.Rebab,”kitabu’l-makalat”haricilerin sealibe kolundandır.
2-Necde bin Amir el-Hanefi(ölm.688)necadat diye adlandırılan harici bir liderdir.
3-Vasıl b,n Ata el Gazzal(699-748 öl.)”Kitabu Enafi’l- Mürcie “.Mütelize için kaynak teşkil eti.
4-Ebu Ca’fer Muhammed bin.Numan el-Beceli el-Ahvel(777 ölm.)ilk Şiilerden olan ve”Kitabu’l Mkalat” isimli makalat-ı mevcuttur.
5-Muhammed b.El-Heysam
6-Ebu İsa Muhammed b.Harun el Verrak(ölm.861)


"Karahanlıardan beri Türkler görülen İslami anlayışın daha çok şii-imamiyye olduğundan ….dede kargın temsil ettiği İslam inanç tarzının aynı olduğu Elvan Çelebinin “Menakıbu’l-Kuddisiyye ‘sinde belirtilir."
Şi’a şi’a gürüh gürüh gelür
Halisan muhlisan mürit olur.
Kaynak elvan çelebi “Menakıbu’l-Kuddisiyye.Çevİ.E.Erünsal-Y.ocak

1067 yılında Tusi ve 1325 yılında ölen Necefte defin edilen Hilli,şeyh Müfid siyaset dönemlerini eserlerini incelememiz gerekmektedir.Burada bizim değişimizle muharrem orucu şii-lerin deyimi ile yas-ı matem..
Hüseyin 10 ekim 680 şehit edildi (10 muharrem 61) gününden önce muharrem orucunun varlığını biliyoruz.
Ama önemli olan bunu eklemeler yaparak (masum paklar)elde ettiğimiz kaynakların dahada verimli İslam-i ise İslami veya inançlar acısından bir icması olan aklı başında yazarın çizerin olması ne ele alınması.Ama gördüğüm kadarıyla İslam-i değil...(bu günkü Şİİ- SÜNNİ İTİKATI ACISINDAN)Alevi kaynakları bizim için daha önemli. Süriye Alevilik acısından çok önemli (y)ezidiler ve nusariyylileri iyi incelerken İsmailli temelli inançların mütelize etkisiyle birlikte neyi harmanladığını sanırım ortaya çıkıyor.

EVET Şİİ-LER VE SÜNNİLER MUHARREM ORUCU TUTARLAR HOCAM!!!!
Ehl-i Beyt İmamlarından Muharrem ayının birinci günün orucunun farz değil ama müstehap olduğu hakkında hadis vardır. Buna göre tutan tutar…
Ama vahiy-sel değildir…
RAMAZAN AYI MANASINDA DEĞİLDİR.
Şİİ-SUNNİ DE ramazan orucu mutlak tutarlar..

Hani biz ALEVİLER katil orucu dediğimiz orucu bakın şii-kaynaklardan esinlenen olaya şii-ler nasıl bakıyor oruç tutuyorlar..

Şii kaynakları döneme siyasete ve topluluklara göre bir tasnif-i şart.Şii-ler bunları yapıyorlar bakalım nereye varacak….

"İmam Cafer-i Sadık (a.s): Allah-u Teala bizden önce hiç bir ümmete Ramazan orucunu farz kılmamıştır. Ravi şöyle sordu: O zaman Allah size orucu farz kıldı; sizden öncekilere farz kılındığı gibi. ayetine ne diyorsunuz? İmam Sadık şöyle buyurdu: Allah-u Teala Ramazan orucunu geçmiş ümmetlere değil, sadece peygamberlere farz kılmıştı. Ama Allah-u Teala bu (İslam) ümmete Ramazan ile lütfedip onun orucunu hem Resulullah'a hem de ümmetine farz kıldı."
kaynak:Men La Yahzurh-ul Fakih, C.2, S.99

Şiiler muharrem orucu farz anlamında tutmazlar eyvallah doğrudur. Zaten çeşitli kaynaklarda tutulması için nedenler olsada unutulmuş fakat diğer yorumlar alemleler(şeyh)tarafından imamlar adına(gayb)yapıldığından
Sözler mevcur(rivayetler) olduğunu tekrarlayayım..(sünni-şii kaynaklarda)

Demek ki biz ,muharrem orucu,ya da 12 imam orucun ismini başka mı koymamız gerekeçektir?

Muharrem zaten İslam alemince tutulmakta bazı nuaslarla..

…. Aşura gününün orucu Yahudilikte olan bir gelenektir. Bu gelenek Ramazan Ayı'nın orucunun gelmesiyle İslam dinince kaldırılmıştır. (Bkz. Vesaiu'ş-Şia c.7 s340) denilmektedir.Şii kaynaklarında….
Lakin kerbela olayına ait oruç acaba neyin örtüsü veya neyin hangi simgesiydi..
12 gün birde üzerine vahiy gibi masumu paklarıda eklemek..
Suallerime pek cevap alamadım ama bir iki kynaklarda özellikle Sünni-eş’ari vb. rafizilere yönelik sözler yorumlar beni tatmin etmez..
Bizm kaynaklarda söylencelerde biz bizi aramalıyız…


1-Bence MUHARREM orucunun isminide değişmek mi-( gerek)?
2-Süriye-kenan-yusuf elleri ve toplumları anlaşılan harmanlama ile bize biz katmış…