Hamza Aksüt

Değerli can

Elazığ'ın Baskil ilçesine bağlı Şıhasan/Şeyhhasan köyü (yeni adı Tabanbükü) Avuçan ocağına bağlıdır.

Köyde türbesi bulunan Şıh Ahmet ya da Şeyh Ahmed'in belgelerdeki adı Şeyh Ahmed Tavildir (Uzun Şeyh Ahmed, tavil, Arapçada uzun anlamında)

Başka bir lakabı 'Te-cemi' dir.

Memluk ve Osmanlı dönemlerinde bu köyün adı Şeyh Hasanlu biçiminde kaydedilmiştir. Bir başka adının da Seyyid olduğu belirtilmiştir. Haleb'le ilişkilerinden de uzun uzun söz edilmiştir. Kitabımın yeni baskısına bu tahrir kayıtlarını ve vakıf kayıtlarını olduğu gibi almak zorunda kaldım. Çünkü, köyün ve ocağın çok kirletilmiş bir tarihi var.

Belgelere göre Şeyh Ahmed Tavil, Ebu'l Vefa'nın soyundan.

Sayın can: Ben, Şimdiki Şeyhhasan köyü halkının Avuçan'a bağlı olduğunu yazdım. Siz de aynı şeyi yazıyorsunuz.

Şeyh-Hasan bir dede ocağı değil, bir aşiret federasyonu. Seyyidan ve Şeyhhasan adlı iki kolun aşiretleri var.

Şeyhhasan aşiret federasyonunun pir ocağı Derviş Cemal, mürşit ocağı Şıh Ahmet. (Şeyh Ahmed Tavil)

Aşiret federasyonu 16. yüzyıldan sonra buradan (Şeyh Hasanlu köyünden) ayrılıp Çemişgezek (o zaman Dersim adı yok) yöresine gidiyor. Onların yerine Avuçan grubu geliyor.

Temel yanılgı, Şeyhhasan'ı aşiret olarak değil, dede ocağı olarak ele almaktır.

Not: Şeyhhasan köyü, en çok incelediğim köylerdendir. Mezar taşlarına kadar inceledim. Herkesi dinledim ve anlattıklarını irdeledim. Köy hakkında yazılanları defalarca inceledim.

Saygı ve sevgiyle...

hashimi06

Pir Mehmet

Şah Ahmet Dede ocağına bağlı Seyyitler Kürt'tür. Not: Şah Ahmet'lilerin bizim (Cemal Abdal Ocağı) pirimiz olur.

Hamza Aksüt

Değerli can
Şıh Ahmet seyyidleri (dedeleri), Şeyh Ahmed Tavil'in soyundandır. Şeyh Hasan, birçok aşiretin birliğinin adı. Bu aşiret birliği talip.

Saygı ve sevgiyle...

hashimi06

Yani Seyyid Rıza ailesi Seyyid Kemal ailesi ve bunlarla akraba olan Tunceli'deki Şeyh Hasanlılar Şeyh Ahmed Tavil soyundan değiller mi?

Hamza Aksüt

Değerli hashimi06

Seyyid Rıza seyit ise, ki ben öyle biliyorum, doğal olarak Şeyh Ahmed Tavil soyundan. Seyyid Kemal ailesi de seyyid ise, ki ben öyle biliyorum, onlar da Şeyh Ahmed Tavil soyundan.

Şeyhhasanlu köyü için tutulan tahrir kayıtlarında (1519, 1530, 1548 ve 1560'ta) farklı bilgiler var. Tahrirlerin bazısında köyün tümü bu erenin soyundan gösterilirken bazısında şaki (eşkıya) olarak suçlanan ve seyyid olmadığı iddia edilen aileler vardır. Bu durum, doğal olarak, Osmanlı devletinin Memluk devletinden miras kalan Şeyh Hasanlu köyü seyyidlerinin vergi muafiyetini aşamalı olarak kaldırmak için altyapı oluşturma çabasının bir gereğidir.

Not: 1530 yılı tahririne göre Şeyhhasanlu köyü seyyidlerinin elinde İmam Zeynel Abidin'in torunlarından Seyyid Ebu'l Vefa soyundan Şeyh Ahmed Tavil evladı için düzenelen 1253 tarihli bir vakıfname vardır. Bu vakıfname tutanağı günümüze ulaşmıştır.


Saygı ve sevgiyle...

Hamza Aksüt

Alıntı:

"Şeyh Hasan Ocağı denildiği zaman onunla ilintili dört ocağı daha açıklamak gerekir. Bunlar Sultan Onar Ocağı, Şeyh Ahmet Dede Ocağı, Şeyh Bahşiş Ocağı ve Seyyidan Ocağıdır."

Sultan Onar, Şeyh Bahşiş ve Seyyidan ocak değildir. Ocak olması için bir dede grubu ve bu gruba bağlı talip topluluğunun olması gerekir.


Saygı ve sevgiyle...

vtosun

Elazığ/Baskil/Şeyhhasan (Tabanbükü) köyündenim. Şeyhhasan Ocağı mensubuyum. Şeyh Ahmed Dede evlatlarındanım. Şeyhhasan bir Dede Ocağıdır. Pir kapısı Ağuiçen yani Zeynel Abidin Ocagidir.
Ayrıca isimleri dahi yanlış telaffuz ediyorsunuz. Ağuçan veya Avuçan değil Ağuiçen'dir.
Sevgili Hamza Aksüt aile büyüklerimizle görüşmenizi ve araştırmalarınızı bu yönde geliştirmenizi öneririm.
Şeyh Ahmed Tavil Seyyid'dir diyorsunuz. Seyyid Rıza ve Seyyid Kemal ailesine Şeyh Ahmed Tavil soyundan gelmişlerdir diyorsunuz. Ondan sonra diyorsunuz ki dede ocağı değildir. İfadeleriniz arasında çelişkiler bulunuyor. Topluma yanlış bilgi vermemelisiniz.

Martin van Bruinessen'in Kürtlük Türklük Alevilik kitabını incelemelisiniz.

vtosun

Kürtçe ve Zazaca konusan Aleviler'in neredeyse tamami ibadet dili olarak Türkçe konusuyorlar. Kürtçe ve Zazaca konusan Aleviler'in çogu Türkçe asiret adlari tasiyorla. "Konar- göçer Türkmen Ekradi taifesinden ,"göçmen Türkmen Kürtler" olarak yani Kürtlesmis Türkler.
Dersim'de Zazaca konusan Seyhhasan asiretinin Malatya'daki köyünde Zazaca konusan bir tek kisi yoktur. Bu da Zazaca'nin sonradan ögrenildigini gösteriyor.
Gülbank ya da nefeslerinin çogu Türkçe'dir;Ve 1920'den önce de kesinlikle öyleydi.
(Martin van Bruinessen)

Hamza Aksüt

Sayın dedem
Seyyid Rıza ve Seyyid Kemal soyu, ocak değil, Şıh Ahmet ocağının bir parçası.
Yani, bunlar Şıh Ahmet ocağının seyyidleri.
Bu seyyidler, Zeynel Abidin soyundan. Bu bilgileri, birbirinden habersiz belge ve söylemlerle doğrulayan bilgilere ulaşabildim.

Yalnız ortada bir sorun var: Sizin Şeyhhasan köyündeki dede ve taliplerle Dersim ve Erzincan'daki dede ve talipler arasındaki soy ve köken ilişkisini araştırmak ve sorgulamak gerekiyor.
Şıh Ahmetlilerin sizin köyden göçtüğünü belgelerle kanıtladım. Acaba, onlar göçtükten sonra bir başka grup olarak siz mi gelip köye yerleştiniz, yoksa eskiden beri bu köyün halkı mısınız? Sorun burada.

(Aile büyüklerinizden birçoğuyla görüştüm ve görüşüyorum da. Topluma yanlış bilgi vermek gibi bir amacımın olamayacağını da az çok tahmin ettiğinizi düşünüyorum.

Bruinessen'in kitabını defalarca okudum. Kitaptaki hangi bilgiyi kasdettiğinizi bilmiyorum ancak; adı geçen kitapta bir tane bile belge ya da belgesel bilgi yok. Oysa ben Şıh Ahmet ocağı hakkında birçok belge ve tahrir kaydı sundum ve bunları yorumlayarak yerli yerine oturttum.)

Saygıyla...